8.1 Taburan Penduduk di Malaysia
Taburan penduduk merujuk kepada sebaran penduduk di sesebuah kawasan atau negara. Taburan penduduk di Malaysia tidak merata dan terbahagi kepada tiga kategori utama berdasarkan kepadatan penduduk (bilangan orang per kilometer persegi):
1. Kawasan Penduduk Padat (Lebih 100 orang per km²):
- Lokasi Utama: Bandar-bandar utama seperti Lembah Klang (Kuala Lumpur, Petaling Jaya), Georgetown (Pulau Pinang), Johor Bahru, Ipoh, Kota Kinabalu, dan Kuching.
- Kawasan Pertanian Subur: Dataran Kedah-Perlis dan Dataran Kelantan (penanaman padi).
- Ciri-ciri: Mempunyai kemudahan asas yang lengkap, pusat pentadbiran, pusat ekonomi, serta peluang pekerjaan yang banyak.
2. Kawasan Penduduk Sederhana (50 hingga 99 orang per km²):
- Lokasi Utama: Kawasan pertanian utama, kawasan pesisir pantai, dan bandar-bandar kecil.
- Contoh: Felda Sahabat (Sabah), Jengka (Pahang), kawasan perikanan pesisir pantai, dan bandar daerah.
- Ciri-ciri: Berorientasikan aktiviti pertanian, perikanan, serta industri pemprosesan berskala sederhana.
3. Kawasan Penduduk Jarang (Kurang daripada 50 orang per km²):
- Lokasi Utama: Kawasan pedalaman, bergunung-ganang, dan kawasan berhutan tebal.
- Contoh: Kawasan Banjaran Titiwangsa, kawasan pedalaman Sarawak (Kapit) dan Sabah (Banjaran Crocker).
- Ciri-ciri: Perhubungan terhad, bentuk muka bumi berhawa dingin/curam, serta kemudahan asas yang kurang berkembang.
8.2 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Taburan Penduduk di Malaysia
1. Faktor Fizikal:
- Bentuk Muka Bumi:
- Dataran Tanah Pamah: Penduduk padat kerana sesuai untuk pembinaan petempatan, perindustrian, dan pengangkutan.
- Kawasan Tanah Tinggi & Gunung: Penduduk jarang kerana sukar dibina infrastruktur dan berisiko tanah runtuh.
- Tanih: Tanih aluvium yang subur (Dataran Kedah) menarik penduduk padat untuk aktiviti penanaman padi. Tanih latrit sesuai untuk kelapa sawit dan getah.
- Saliran: Kawasan lembah sungai dan tepi tasik menarik petempatan kerana menyediakan bekalan air dan jalan pengangkutan air.
2. Faktor Ekonomi:
- Pertanian: Penanaman padi, kelapa sawit, dan getah mewujudkan peluang pekerjaan di kawasan luar bandar.
- Perindustrian: Kawasan perindustrian seperti Bayan Lepas (Pulau Pinang) dan Shah Alam (Selangor) menarik migrasi penduduk yang ramai.
- Perlombongan & Gas Asli: Bandar seperti Kerteh (Terengganu) dan Miri (Sarawak) berkembang pesat hasil industri petroleum.
- Pelancongan: Pulau Langkawi, Cameron Highlands, dan Kota Kinabalu membuka peluang perniagaan dan pekerjaan.
3. Faktor Sosial & Infrastruktur:
- Kemudahan Asal & Infrastruktur: Kehadiran bekalan elektrik, air bersih, lebuh raya, hospital, dan institusi pendidikan tinggi (seperti Bangi, Perak) menarik kepadatan penduduk yang tinggi.
4. Faktor Dasar Kerajaan (Govt Policy):
- Pembangunan Wilayah: Pembukaan rancangan tanah FELDA (contoh: Wilayah Jengka) memindahkan penduduk dari kawasan luar bandar ke rancangan tanah baharu.
- Pusat Pentadbiran Baharu: Pembinaan Putrajaya sebagai Pusat Pentadbiran Kerajaan Persekutuan mengubah taburan penduduk secara signifikan.
- Pengisytiharan Bandaraya / ZON Khas: Kawasan Koridor Pembangunan (seperti Iskandar Malaysia) menarik pelaburan tempatan dan asing.